Τετάρτη, 24 Νοεμβρίου 2010

Η Βρετανία αποζημιώνει θύματα του Γκουαντάναμο


Των John Burns και Alan Cowell
The New York Times


Σε μια προσπάθεια να αποκαταστήσει τη φήμη των ΜΙ5 και ΜΙ6 και τους δεσμούς με τις μυστικές υπηρεσίες των Ηνωμένων Πολιτειών, η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε -την περασμένη εβδομάδα- ότι συμφώνησε να καταβάλει αποζημιώσεις εκατομμυρίων δολαρίων σε 15 πρώην κι έναν ακόμη κρατούμενο στο Γκουαντάναμο, οι οποίοι κατηγορούν τις μυστικές υπηρεσίες της Βρετανίας για συνενοχή στην κακοποίησή τους από Αμερικανούς πράκτορες.


Η κυβέρνηση ενήργησε μετά επανειλημμένες αγωγές των πρώην κρατουμένων, με τις οποίες απαιτούσαν από τους Βρετανούς αξιωματούχους να παραδώσουν στα δικαστήρια πληροφορίες των μυστικών υπηρεσιών από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι βρετανικές υπηρεσίες κατασκοπείας τόσο του εσωτερικού, όσο και του εξωτερικού είδαν τις επιχειρήσεις τους να γίνονται πρωτοσέλιδα και δεκάδες αξιωματούχους τους να ετοιμάζονται να υπερασπιστούν τις αγωγές.


Αποζημιώσεις

Σε αυτό το πλαίσιο, η κυβέρνηση του Ντέιβιντ Κάμερον επέλεξε να «τραβήξει μια γραμμή», σύμφωνα με τη φρασεολογία του υπουργού Δικαιοσύνης Κένεθ Κλαρκ, ο οποίος ανακοίνωσε τη συμφωνία για τις αποζημιώσεις με τους 16 άνδρες, όλοι τους Βρετανοί πολίτες, ή νόμιμοι κάτοικοι της χώρας.

Αν και ο κ. Κλαρκ δεν αποκάλυψε οικονομικές λεπτομέρειες, είπε ότι οι πληρωμές θα «εξοικονομήσουν δημόσιο χρήμα», καθώς θα αποφευχθούν δικαστικοί αγώνες, που θα μπορούσαν να κοστίσουν από 50 έως 80 εκατ. δολάρια. Ο κ. Κλαρκ είπε ότι η συμφωνία «δεν περιλαμβάνει αποδοχή ευθυνών» όσον αφορά τις κατηγορίες για βασανιστήρια, ούτε «απόσυρση των ισχυρισμών» των πρώην κρατουμένων. Αυτοί αναφέρουν στις αγωγές τους ότι πράκτορες της ΜΙ5 και της ΜΙ6 συνεργάζονταν με τη CIA και άλλες αμερικανικές υπηρεσίες, που εμπλέκονταν στις ανακρίσεις τους και πρέπει να γνώριζαν για τα βασανιστήρια και την κακομεταχείρισή τους.

Οι ΜΙ5 και ΜΙ6 έχουν πει ότι ήταν σθεναρά αντίθετες με τα βασανιστήρια, αλλά η Σκότλαντ Γιαρντ εξετάζει τυχόν ποινικές ευθύνες για έναν τουλάχιστον αξιωματούχο της ΜΙ6. Στη Βουλή των Κοινοτήτων, η συμφωνία έγινε δεκτή με ανάμεικτα συναισθήματα κι ένας βουλευτής του Εργατικού Κόμματος δήλωσε ότι «ο μέσος αξιοπρεπής άνθρωπος θα σκέφτεται ότι ο κόσμος τρελάθηκε», αφού η κυβέρνηση πληρώνει περισσότερα σε πρώην κρατούμενους απ’ ό,τι στα θύματα των τρομοκρατικών επιθέσεων στη Βρετανία.

Μεγάλο μέρος της κριτικής, που διεξήχθη στο Κοινοβούλιο, εστιάστηκε στην άρνηση της κυβέρνησης να αποκαλύψει το ακριβές ποσό των αποζημιώσεων. Ο κ. Κλαρκ δεν σχολίασε δημοσιεύματα του βρετανικού Τύπου ότι το κόστος της δικαστικής διευθέτησης ξεπερνά τα 80 εκατ. δολάρια και είπε ότι το ερώτημα για την κυβέρνηση ήταν «πόσες δεκάδες εκατομμύρια είμαστε έτοιμοι να δαπανήσουμε για να εμπλακούμε σε ατελέσφορους δικαστικούς αγώνες».
Ο δρόμος γι’ αυτή τη συμφωνία άνοιξε τον Ιούλιο, όταν ο κ. Κάμερον έδωσε τη συγκατάθεσή του στη διεξαγωγή σχετικών διαπραγματεύσεων. Αυτό συνέβη μετά δικαστική εντολή, που απαιτούσε την αποκάλυψη 500.000 απόρρητων εγγράφων. Ο κ. Κάμερον ανακοίνωσε επίσης τη σύσταση μιας ανεξάρτητης επιτροπής για τη διερεύνηση των κατηγοριών που αφορούν τη συνεργασία των ΜΙ5 και ΜΙ6 με τη CIA και άλλες ξένες υπηρεσίες στα βασανιστήρια υπόπτων για τρομοκρατία.

Ο δικαστής σερ Πίτερ Γκίμπσον θα τεθεί επικεφαλής τριμελούς επιτροπής για τη διερεύνηση ενεργειών των μυστικών υπηρεσιών, που οδήγησαν δεκάδες υποθέσεις ενώπιον των βρετανικών δικαστηρίων και στις οποίες πρώην κρατούμενοι ισχυρίζονταν ότι οι βρετανικές υπηρεσίες γνώριζαν ή όφειλαν να γνωρίζουν ότι οι κρατούμενοι κακομεταχειρίζονταν. Άνθρωποι που εμπλέκονταν σε αυτές ακριβώς τις υποθέσεις ήταν αυτοί, οι οποίοι έκαναν τη συμφωνία με την κυβέρνηση, βάζοντας τέλος στις αγωγές και διαβεβαιώνοντας την κυβέρνηση ότι δεν θα αποκαλύψουν άλλα απόρρητα έγγραφα.

Ολοκληρώθηκε - την περασμένη εβδομάδα - η πρώτη δίκη τροφίμου του Γκουαντάναμο σε πολιτικό δικαστήριο της Νέας Υόρκης. Ο 36χρονος κατηγορούμενος Αχμέντ Γκαϊλάνι κρίθηκε ένοχος για μία μόνο από τις 285 κατηγορίες για τρομοκρατία και συγκεκριμένα για «συνωμοσία καταστροφής αμερικανικής περιουσίας με εκρηκτικά» και αντιμετωπίζει ποινή κάθειρξης μέχρι και 20 ετών.

geopolitics-gr